کتاب "نظام اداری در سیره و سنت نبوی" اثر حمید زارع و حیدر فروزان است. این کتاب توسط انتشارات پژوهشکده حوزه و دانشگاه منتشر شده و چاپ اول آن در سال ۱۳۹۶ بوده است. کتاب به بررسی نظام اداری در سیره و سنت پیامبر اکرم (ص) میپردازد.
این کتاب به موضوعاتی مانند:
مبانی نظری نظام اداری در اسلام:
این مباحث شامل اصول و ارزشهای اساسی نظام اداری در اسلام است که از قرآن و سنت پیامبر (ص) استخراج شدهاند.
ساختار و تشکیلات اداری در دوران پیامبر (ص):
این بخش به بررسی ساختار اداری حکومت اسلامی در زمان پیامبر (ص) میپردازد، از جمله تقسیمات اداری، مسئولیتها و اختیارات.
نظام مدیریتی پیامبر (ص):
این بخش به بررسی سبک مدیریتی پیامبر (ص) در اداره امور جامعه و نحوه تعامل ایشان با کارگزاران و مردم میپردازد.
اصول و قواعد حاکم بر نظام اداری:
این بخش به بررسی اصول و قواعدی که در نظام اداری پیامبر (ص) رعایت میشده است، مانند عدالت، مشورت، نظارت و پاسخگویی میپردازد.
نظام مالی و اقتصادی:
این بخش به بررسی نظام مالی و اقتصادی حکومت اسلامی در زمان پیامبر (ص) میپردازد، از جمله بیتالمال، زکات و سایر منابع درآمدی.
نظام قضایی:
این بخش به بررسی نظام قضایی حکومت اسلامی در زمان پیامبر (ص) میپردازد، از جمله چگونگی رسیدگی به اختلافات و صدور احکام.در این نوشتار، نظام اداری در سیره و سنت نبوی(ص) که مربوط به حدود ۱۴۰۰ سال پیش بوده است، مورد کنکاش قرار میگیرد. این کنکاش هم در گفتار حضرت محمد(ص) صورت گرفته است، گفتاری که به منزله سیاستهای کلی و خط مشیهای رسالت او بودهاند و هم در سیره عملی و رفتاری ایشان، که نشان داده میشود عملاً از چه الگویی برای تحقق اهدافش استفاده کرده است. برای کاملتر شدن این پژوهش، به نظامهای اداری موفق و متداول در دنیای امروزی نیز به صورت خلاصهوار پرداخته شده است و به صورت تطبیقی و مقایسهای این دو نظام بررسی شدهاند و تلاش گردیده تا خواننده این اثر با کسب شناختی درست از نظام اداری مبتنی بر سیره و سنت پیامبر اعظم و نظامهای اداری بر خاسته از ذهن و تجربیات عالمان غربی به انتخابی درست رهنمون شود.
